Wydajność dysku to zbiorcze określenie na to, jak szybko nośnik odczytuje i zapisuje dane. Składa się na nią kilka niezależnych parametrów, a nie jedna magiczna liczba z pudełka — i właśnie dlatego dwa dyski z tą samą etykietą SSD potrafią działać zupełnie inaczej.
Z czego składa się wydajność dysku
- Transfer sekwencyjny (
MB/s) — liczy się przy kopiowaniu dużych plików: filmów, obrazów ISO, materiałów wideo. - Operacje losowe (
IOPS, zwłaszcza random 4K) — to od nich zależy start systemu, otwieranie programów i płynność pracy. W codziennym użyciu ważniejsze niż transfer sekwencyjny. - Czas dostępu — u SSD ułamki milisekundy, u HDD kilkanaście
ms. Ta różnica najbardziej zmienia odczucie „komputer jest szybki”. - Wydajność po zapełnieniu cache SLC — tanie dyski po zapisaniu kilkudziesięciu GB potrafią zwolnić z 3000 do 300
MB/s.
Do czego jaki dysk
Do biura, przeglądarki i systemu wystarczy dowolny SSD SATA (~550 MB/s) — różnicy między nim a szybkim NVMe raczej nie zauważysz. Do gier i codziennej pracy dobrym punktem odniesienia jest NVMe PCIe 4.0 z transferem 5000-7000 MB/s. Do montażu wideo i pracy na dużych plikach warto dołożyć drugi, pojemny nośnik na materiały.
HDD ma dziś sens wyłącznie jako magazyn: archiwum zdjęć, kopie zapasowe, biblioteka filmów. Systemu na talerzowym dysku nie instaluj — to najtańszy sposób na zepsucie sobie wrażeń ze sprzętu.
Na co uważać
Producenci chwalą się liczbami z testów sekwencyjnych, bo wyglądają efektownie. W praktyce skok z 3500 na 7000 MB/s prawie nie skraca czasu ładowania gier — wąskim gardłem jest procesor i sposób pakowania danych. Sprawdź za to rodzaj pamięci (TLC jest bezpieczniejszym wyborem niż QLC), obecność DRAM cache oraz wskaźnik trwałości TBW.
Zobacz też hasła: SSD, NVMe, IOPS, TBW i cache SLC.