Defragmentacja to porządkowanie plików na dysku twardym HDD tak, żeby ich rozproszone kawałki znów leżały obok siebie w ciągłych blokach. Dzięki temu głowica nie musi skakać po całym talerzu i dane czyta się szybciej. Na dyskach SSD defragmentacja jest zbędna, a jej rolę przejmuje TRIM.
Skąd bierze się fragmentacja
Gdy usuwasz i dopisujesz pliki, na dysku robią się dziury. Nowy duży plik system wpycha w kilka takich wolnych miejsc naraz. W HDD każdy taki fragment oznacza dodatkowy ruch głowicy i obrót talerza, a to są milisekundy, które przy tysiącach plików składają się na odczuwalne zamulenie.
SSD nie ma ruchomych części i dostęp do każdej komórki trwa praktycznie tyle samo, więc fragmentacja nie spowalnia go w zauważalny sposób. Za to każde przenoszenie danych to dodatkowe zapisy, które zużywają pamięć NAND.
Co robić w praktyce
- HDD – Windows defragmentuje go sam według harmonogramu w narzędziu
Optymalizuj dyski. Wystarczy, że ta funkcja jest włączona. - SSD – to samo narzędzie zamiast defragmentacji wykonuje
retrim, czyli ponownie wysyła TRIM. Jeśli Twój SSD widnieje tam jako „dysk twardy”, coś jest źle wykryte (zdarza się przy macierzach RAID). - Dysk prawie pełny – defragmentacja niewiele da, bo nie ma gdzie układać plików. Najpierw zrób miejsce.
Mit do odstawienia
Zewnętrzne „turbo defragmentatory” odpalane na SSD co tydzień nie przyspieszą komputera, a tylko dołożą dyskowi pracy. Jeśli system na SSD zwalnia, przyczyny szukaj raczej w zapchanym dysku, programach w autostarcie albo przegrzewaniu.
Zobacz też hasła TRIM i System plików.