POST (Power-On Self-Test) to autotest, który firmware płyty głównej (UEFI/BIOS) wykonuje zaraz po wciśnięciu przycisku zasilania. Zanim zobaczysz logo systemu, płyta sprawdza, czy procesor, pamięć RAM i karta graficzna w ogóle odpowiadają i da się z nich wystartować.
Jeśli wszystko gra, POST kończy się w kilka sekund i firmware przekazuje sterowanie do bootloadera systemu. Jeśli coś jest nie tak, komputer staje: wentylatory kręcą się, diody świecą, a ekran pozostaje czarny. To klasyczne „komputer nie przechodzi POST”.
Jak płyta mówi, co jest nie tak
- Diody diagnostyczne (często opisane
CPU,DRAM,VGA,BOOT) – zapalona dioda wskazuje etap, na którym test utknął. - Wyświetlacz kodów (Q-Code, Debug LED) – dwucyfrowy kod szesnastkowy; jego znaczenie znajdziesz w instrukcji konkretnej płyty.
- Sygnały dźwiękowe z głośniczka systemowego – sekwencje piknięć, różne u różnych producentów firmware.
Kody POST nie są uniwersalne. Ten sam numer u dwóch producentów może znaczyć coś zupełnie innego, więc tabelki „kody POST” z przypadkowych stron traktuj ostrożnie i zawsze sięgaj do manuala swojej płyty.
Na co uważać
Pierwszy start po złożeniu komputera albo po wymianie RAM może trwać wyraźnie dłużej, nawet kilka minut. Płyta przeprowadza wtedy trening pamięci (memory training) i dobiera parametry. To normalne – nie wyłączaj komputera po 20 sekundach czarnego ekranu.
Najczęstsze winowajcy nieudanego POST to źle osadzone moduły RAM, niepodłączona wtyczka EPS zasilania procesora, monitor wpięty w złącze płyty zamiast karty graficznej albo zbyt agresywny profil podkręcania pamięci. Pomaga też reset ustawień firmware (Clear CMOS).
Zobacz też hasła UEFI i Clear CMOS.